صلصال و ماء اعلام داشته كه به قرينهء آيهء كريمه ( خَلَقَ الْإِنْسانَ مِنْ نُطْفَةٍ ) مقصود از ماء ، همان نطفه است كه در حالت طبيعى ، پس از مراحل لقاح و تبديل شدن به جنين ، انسان از آن متولد مىشود . از مجموع آيات قرآن كريم دربارهء خلقت انسان فهميده مىشود كه در آغاز آفرينش ، انسان از تراب و طين آفريده شده كه به اين سبب از ملائكه و جنّ متمايز شود . پس از خلقت از تراب ، خداوند روح را در او دميد و او را به عنوان انسان از جسم و جان آراست . از همين نفس واحد ، زوج ؛ يعنى همسرش حوّا را آفريد تا در واقع همجنس بوده و خود موجب تكثير نسل شود ، پس خداوند حكيم در آفرينش انسان از يك مادهء ويژه و روش ثابت استفاده نكرده است تا تجاوز از آن ، موجب تجاوز از سنت الهى و مخالفت با آن باشد ، بلكه مشيّت الهى تعلق گرفته است كه حوّا از ضلع آدم ، « 1 » آدم از تراب و حضرت عيسى بدون پدر متولد شوند و شبيه‌سازى نيز راهى براى زايش انسان از غير مسير طبيعى است . بر فرض كه بگوييم : آفرينش حوّا و حضرت عيسى ، موارد ويژه بوده و نمىتواند قاعده و اساس براى سرايت و تعميم باشد ، مىگوييم : بسيارى از اكتشافات نو از جمله شبيه‌سازى ، در واقع نوعى به‌كارگيرى ابزار براى شناخت مجهولات و كشف رازهاى طبيعت است كه خداوند اين رازها را به وديعه گذارده و پس از كشف به عنوان آيه و نشانه‌اى بر عظمت و حكمت الهى دلالت دارد . پاسخ به ديگر دلايل نظريهء حرمت در پاسخ آسيب‌هاى احتمالى غير عقيدتى ؛ مانند زيان‌هاى اخلاقى ، انسانى و

--> ( 1 ) . اين ، محتواى برخى از روايات اسلامى و نيز كتب عهد عتيق و جديد است . براى توضيح بيشتر ر . ك : بحار الانوار ، ج 2 ، ص 100 ؛ معجم المفهرس لالفاظ الحديث النبوى ، ا . ى . ونسنگ ، ج 3 ، ص 519 . البته به نظر نگارنده ، آيهء اول سورهء مبارك نساء اين نظر را مردود مىداند . ر . ك : عباسعلى سلطانى ، تعدّد زوجات ، قاعده يا استثناء .